بيمارى ارتفاع
بيمارى ارتفاع
بيمارى ناشى از كمبود اكسيژن در خون و بافتها در اثر صعود به ارتفاعات را بيمارى ارتفاع گويند كه صعود سريع به ارتفاعات عامل ايجاد اين نوع بيمارى مى شود. در ارتفاعات ميزان اكسيژن هوا كاهش مى يابد و سطوح پايين اكسيژن در خون و بافتها منجر به علايمى مانند: خستگى، بى قرارى، سردرد و تهوع مى شود، اين وضعيت تحت عنوان بيمارى ارتفاع شناخته شده و اين بيمارى معمولا در كوهنوردان ديده مى شود، امّا افرادى كه از مناطقى در سطح آب دريا به مناطق مرتفع پرواز مى كنند نيز در هنگام رسيدن، دچار درجاتى از بيمارى ارتفاع مى شوند. شدت بيمارى، به ميزان ارتفاع و سرعت سعود بستگى دارد اما اين بيمارى غالبا در ارتفاع كمتر از 2400 متر (8000 فوت) رخ نمى دهد.
علايم بيمارى: علايم تا 6 ساعت پس از رسيدن به ارتفاعات ظاهر مى شود كه عبارتند از: سردرد، خستگى، ضعف، بى قرارى و تهوع. علايم خفيف بوده و در عرض يك تا دو روز از بين مى روند مگر اينكه به صعود ادامه بدهيد، در اين صورت علايم شديدى مثل تنگى نفس و استفراغ طى 36 ساعت بعد در برخى افراد تظاهر مى يابد و در مواردى نادر تجمع مايع در ريه و خلط كفدار به وجود مى آيد، مغز ممكن است متورم شده و اول منجر به اختلال در راه رفتن و حركات بى هدف شود. در صورت عدم درمان علايم بيشترىظاهر مى شوند كه شامل: گيجى، حملات تشنجى و حتى كما مى باشند.
اقدامات مؤثر: در موارد خفيف؛ ضد درد، استراحت، مايعات كافى و يك رژيم غذايى سبك شما را به آب و هواى تازه عادت خواهد داد و بايد تا از بين رفتن علايم از صعود بيشتر اجتناب كنيد. در اين موارد بازگشت سريع به ارتفاع پايينتر ضرورى مى باشد كه كاهش ارتفاع تا 300 متر (1000 فوت) كافى است تا علايم را از بين ببرد و اگر عوارض باقى بمانند بسترى در بيمارستان ضرورى است.
جلوگيرى از بيمارى ارتفاع: شرط لازم براى كوهپيمايى در ارتفاعات بلند آمادگى جسمانى كامل و خوب است، ولى صعود به ارتفاعات بالا مرحله به مرحله و تدريجى بايد صورت گيرد، به اين ترتيب كه فرد بايد به فواصل چندين روز در ارتفاعات متوسط اقامت كرده، سپس به صعود ادامه دهد و مايعات به اندازه كافى مصرف كند، گاهى داروى استازولاميداز پيش تجويز مى شود تا حساسيت به بيمارى ارتفاع را كاهش دهد، در ضمن يكى از وسايل ضرورى براى افرادى كه به ارتفاعات بالاى 3700 متر (12000 فوت) صعود مى كنند، كپسول اكسيژن است تا در موارد پيش بينى نشده بيمارى مصرف شود. دائرة المعارف گياه درمانى ايران